Subscribeสำเนียงท้องถิ่น
ผมพยายามฝึกสำเนียงอังกฤษตั้งแต่ดูหนังเรื่อง Love Actually (ซึ่งก็ไม่ค่อยได้ผลเท่าไรนัก) หาดูในยูทูบก็พอจะทราบบ้างว่าที่อังกฤษก็มีสำเนียงท้องถิ่นหลากหลายไม่ต่างจากไทย ฟังยากบ้างง่ายบ้าง เคยอ่านเจอว่าเมื่อสมัยที่วง Oasis (พูดสำเนียง Manchester) ไปออกรายการ Behind the Music ของช่อง VH-1 ที่อเมริกา ถึงกับต้องมีซับไตเติ้ล หนังเรื่อง Trainspotting ที่พูดสำเนียงสก็อตทั้งเรื่อง ตอนไปฉายที่อเมริกาก็ต้องมีซับไตเติ้ล
ผมกะว่าจะสอบ IELTS เลยลองหาสำเนียงอังกฤษมาฟัง ส่วนมากก็พวกข่าว ตอนหาฟัง มันก็จะมีวิดีโอประเภท นี่ ผมเป็นอเมริกันแล้วหัดสำเนียงอังกฤษได้นะ แล้วก็จะมีคนอังกฤษมาแสดงความคิดเห็นว่า สำเนียงที่คุณพูดน่ะ (หมายถึงสำเนียง RP - Received Pronunciation ประมาณว่าชนชั้นสูงพูดมั้ง) ในอังกฤษไม่ค่อยมีใครพูดกันอีกแล้ว หัดพูดไปคนอังกฤษฟังก็ไม่เชื่ออยู่ดีว่ามาจากอังกฤษ เลยลองหาข้อมูลเพิ่มเติมก็พบว่าสำเนียง "หลวง" เนี่ยก็มีคนพูดน้อยลงเรื่อย ๆ แล้วก็ไปเจอข่าว BBC รับผู้ประกาศข่าวที่มีสำเนียงท้องถิ่นเพิ่ม ก็รู้สึกว่ามันน่าสนใจ พาลนึกไปถึงตอนเด็ก (ผมโตที่อุตรดิตถ์ แต่พูดภาษาถิ่นไม่ได้ว่ะ กลับบ้านทีโคตรอาย) เวลาไปเที่ยวไหนแถบ ๆ นั้น พ่อจะเดาได้ว่าคนที่พูดด้วยเนี่ย มาจากไหน เท่ชะมัดยาด เพราะแค่ในภาคเหนือก็มีหลากหลายสำเนียง มีคนเขียนบล็อกไว้แล้วด้วย หรือจะที่วิกิพีเดี่ย
ประเด็นก็คือ ถ้ามีผู้ประกาศข่าวไทยพูดติดสำเนียงท้องถิ่นของตัวเองบ้าง น่าจะสนุกหูดี คือผมก็เข้าใจว่าการพูดแบบที่เราเรียกกันว่าภาษากลางเนี่ย ใครฟังก็รู้เรื่อง (แน่ล่ะ บังคับให้เรียนกันนี่หว่า) แต่ผมก็มีเพื่อนจากกาญจนบุรี จากเพชรบุรี เขาก็พูดติดเหน่อกันบ้าง ผมก็ฟังรู้เรื่องดี จะใส่สำเนียงตอนอ่านข่าวหน่อยจะเป็นอะไรไป ไว้ข่าวสำคัญมาก ๆ ค่อยพูดเป็นสำเนียงกลางก็ได้
พาลคิดไปว่า เออ พวกเราโตขึ้นมา รู้ภาษาบาลีสันสกฤตก็เยอะแยะ คำราชาศัพท์นี่พูดกันลิ้นระรัว แต่ไม่ยักได้เรียนภาษาถิ่นของภาคต่าง ๆ แฮะ ตอนนี้บางคนอาจจะบอกว่าภาษาถิ่นไทยฟังไม่รู้เรื่อง ผมว่าถ้ามีให้ได้เลือกเรียนกันก็น่าจะรู้เรื่องนะ (หรือว่ามีหว่า)
สุดท้ายภาษามันก็เกี่ยวข้องกับอำนาจ เมื่อก่อนสำเนียงเหน่อสุพรรณก็เป็นสำเนียงหลวง เมื่อคนเมืองหลวงเป็นใหญ่ก็พยายามกดสำเนียงท้องถิ่นอื่น ๆ ไว้ ทำไมเราไม่อยากลองหัดพูด หัดฟังสำเนียงอื่น ๆ แล้วนำมันสู่กระแสหลักอย่างมีศักดิ์ศรีพอ ๆ กันบ้าง
ระยองมี (หรืออย่างน้อยๆ
ระยองมี (หรืออย่างน้อยๆ ก็เคยมี) วิทยุภาษาระยองนะ มีประกวดพูดด้วย เรียนด้วย (ถึงจะน้อยก็ตาม) มีพจนานุกรมด้วย ในพจนานุกรมนี้แสดงอ่านแล้วยังมี dialect ย่อยๆ ของแต่ละอำเภออีก แต่ก็เรียนแต่ที่ระยองมั้ง ยังไม่เคยเห็นแบบที่สอนข้ามกัน
ผู้สื่อข่าวที่พูดสำเนียงท้องถิ่น แบบดัดๆ ให้เป็นภาษากลาง แต่ผู้ประกาศข่าวเลยก็ยังไม่เคยเห็น
ระหว่างความหลากหลาย
ระหว่างความหลากหลาย กับความเป็นมาตรฐาน ดูจะเป็นสิ่งที่ต้อง trade off กันอยู่ตลอด (โชคร้ายที่เราเสือกอยากได้กันทั้งสองอย่าง ขัดกันเองชะมัด) การมีภาษาที่เป็น lingua franca มีแนวโน้มที่จะส่งผลเสียต่อภาษาท้องถิ่นเล็กๆ อยู่แล้ว อย่างภาษาอังกฤษก็ทำให้ภาษาจำนวนมากลดความสำคัญลงไป แต่ยังไงเราก็ต้องการภาษากลาง (หมายถึงภาษาที่ใช้ร่วมกัน ไม่ใช่ภาษาภาคกลาง) ในการสื่อสารอยู่ดี
บางทีก็น่าหงุดหงิด ที่บางคนเหมือนจะใส่ใจเหลือเกินว่าวัฒนธรรมภาษาอังกฤษเข้ามาทำลายภาษาไทย แต่ไม่คิดว่าวัฒนธรรมสยามทำลายวัฒนธรรมท้องถิ่นไปก็เยอะ
เรื่องเอาไปใช้การผู้ประกาศข่าวผมเฉยๆ ครับ แต่ก็ยังนึกๆ อยู่ว่า จะมีวิธีอะไรได้บ้าง ที่จะทำให้คนรู้สึกว่า ภาษาถิ่นเป็นอ้ตลักษณ์ทางวัฒนธรรมอย่างหนึ่ง (หลังจากที่โดนอำนาจกดไว้นานขนาดนี้)ในเมื่อใกล้ๆ ตัวผม ก็ยังมีการ "ล้อ" คนที่พูดติดสำเนียงให้เห็นอยู่บ่อยๆ
จะเห็นผลมากหากหลุด "อีสาน"
จะเห็นผลมากหากหลุด "อีสาน" กลาง "กรุงเทพฯ"
คิดถึงคุณคำรณ หว่างหวังศรี
คิดถึงคุณคำรณ หว่างหวังศรี แหะ
เราแหลงใต้ตลอดเวลาอยู่ใต้ คนท
เราแหลงใต้ตลอดเวลาอยู่ใต้
คนท้องถิ่นก็ยังพูดภาษาท้องถิ่น
แต่ลูกจีนในตัวเมืองไม่มีใครแหลงใต้
เพราะเค้าไม่ใช่คนท้องถิ่น
แต่เจเนเรชั่นต่อไปเค้าก็จะกลายเป็นคนท้องถิ่น
ที่ไม่พูดภาษาท้องถิ่นอีกต่อไป..
แวะเข้ามาเยี่ยมจาก Twitter
แวะเข้ามาเยี่ยมจาก Twitter ครับ ลีลาการเขียนนี่เป็นนักเขียนได้เลย ไม่ทราบว่าเป็นนักเขียนหรือเปล่า ถ้าใจรักนะครับก็ทำไปเลยครับ สำเนียงอังกฤษฟังดูดีกว่าสำเนียงอเมริกัน แต่ต้องอดทนหน่อย ผมจำได้ว่าตอนเรียนที่เอแบค ป โท เมื่อ 15 ปีก่อน มี นศ ที่พูดสำเนียงอังกฤษแล้ว อ. ไปทักเขาว่าฟังยาก ให้ปรับสำเนียง ผมว่ามันไม่แฟร์เลย ถ้าเขาเป็นคนอังกฤษจริงละ คุณจะบอกอย่างนี้ไม๊
ผมรู้สึกดีที่คนไทยรุ่นใหม่ ยืนหยัดเพื่อสิ่งที่ตัวเองเชื่อมากขึ้น ต้องทำให้คนไทยส่วนใหญ่เรียนรู้การเปิดกว้างทางความคิดและเคารพในอัตลักษณ์ของคนอื่น การที่ประเทศจะเจริญได้ เราไม่ควรใช้ "เสียงส่วนใหญ่" หรือ "mainstream character" มากำหนดสิทธิและความเป็นตัวตนของคนทั้งหมด
เบื่อมากกับคำว่า "ใครๆ เขาก็ทำกัน" แล้วไง?
Post new comment